Vrijmetselarij in het kort

De moderne vrijmetselarij is geïnspireerd door de middeleeuwse bouwgilden, die door heel Europa kathedralen bouwden. Gaandeweg ontwikkelden deze puur op de bouw gerichte loges zich tot meer beschouwelijke kringen. Ook toen er al lang geen kathedralen meer werden gebouwd, bleven veel loges bestaan. En nog steeds hanteren de moderne vrijmetselaars dezelfde begrippen en symbolen als hun middeleeuwse voorgangers, waarbij zij zichzelf en de mensheid zien als een te voltooien bouwwerk.

Dat neemt niet weg, dat alles wat de moderne Europese geest gevormd heeft verder ook nog terug te vinden is in de vrijmetselarij. Te denken valt aan het platonisme, de antieke inwijdingsscholen, de Joods-Christelijk-Humanistische traditie, de middeleeuwse alchemie (de bakermat van de moderne chemie), het rationalisme, de romantiek, het existentialisme en tenslotte het internet dat openheid heeft gebracht.

Mysterie van de vrijmetselarij

Over de diepere betekenis van onze ritualen willen we graag in een persoonlijk gesprek iets meer vertellen. Je kunt zo’n persoonlijk gesprek aanvragen met de logevoorlichter via het emailadres op de contactpagina.

Those who become Freemasons only for the sake of finding out the secret of the order, run a very great risk of growing old under the trowel without ever realizing their purpose. Yet there is a secret, but it is so inviolable that it has never been confided or whispered to anyone. Those who stop at the outward crust of things imagine that the secret consists in words, in signs, or that the main point of it is to be found only in reaching the highest degree. This is a mistaken view: the man who guesses the secret of Freemasonry, and to know it you must guess it, reaches that point only through long attendance in the lodges, through deep thinking, comparison, and deduction. He would not trust that secret to his best friend in Freemasonry, because he is aware that if his friend has not found it out, he could not make any use of it after it had been whispered in his ear. No, he keeps his peace, and the secret remains a secret.

Giovanni Giacomo Casanova, Memoirs, Volume 2a, Paris, p. 33

Vrijmetselaren of Freemasons?

Free Mason
Het woord ‘vrijmetselaar’ is afgeleid van het Engelse ‘Free Mason’. ‘Freestone’ is een soort kalksteen en in de middeleeuwen waren de ‘Freestone Masons’ de steenhouwers, die de ruwe rotsblokken op maat hakten voor de bouw van kathedralen. In het Frans heet een vrijmetselaar ‘Franc-Maçon’ en de vrijmetselarij heet ‘Franc-Maçonnerie’. In het Nederlands spreken we bijv. over een ‘maçonniek symbool’ of een ‘maçonnieke gedachte’.

Genootschappen
De gilden van Vrije Metselaren hebben tot voorbeeld gediend van de vele besloten genootschappen die in de 17e en 18e eeuw bestonden, waar ‘Vrije mannen van goede naam’ uit het zicht van de Kerk met elkaar konden filosoferen. De eerste Engelse loges werden gevormd in een tijd waarin de empirische wetenschap nog niet vrij mocht worden beoefend.

Geen Religie
De huidige vrijmetselarij begint in 1717 in Engeland, wat uiteindelijk heeft geleid tot de oprichting van de ‘United Grand Lodge’. De symboliek van de vrijmetselarij steunt overduidelijk op elementen uit de Bijbel waarvan toen in brede kringen in de maatschappij een gedetailleerde kennis aanwezig was. Toch is de vrijmetselarij geen religie maar meer een methode die zich vanuit de cultuur baseert op christelijke symboliek.